Historische Kring Loenen

 
 

Terugblik 

4 november - Terugblik lezing Drususgrachten
In een goed gevuld Studio Idee gaf Jan Verhagen, bioloog en archeoloog, een inkijkje in de theorie en praktijk van het archeologisch onderzoek. Het proefschrift dat hij binnenkort zal verdedigen aan de Vrije Universiteit Amsterdam behandelt de Romeinse Waterwerken in de Rijn-Maasdelta, specifiek die van de Romeinse generaal Drusus.

In de eerste eeuw voor Christus troffen de Romeinen voorbereidingen voor een invasie van Germanië. Om met hun rivierschepen de Noord-Duitse rivieren op te kunnen varen, zochten zij een binnenvaartroute vanaf de Rijn, via Flevomeer en Waddenzee. Uitgebreide literatuurstudies brachten Jan Verhagen er toe het traject van de Vecht aan te wijzen als waarschijnlijke verbindingsschakel tussen Rijn en Flevomeer.

In het huidige stroomgebied van de Vecht vonden we in de Romeinse tijd een serie plassen en verzorgde de Aa, de Angstel en de Gein als (smalle) riviertjes de waterafvoer naar het Flevomeer. Voor grootschalige troepenverplaatsingen met platbodems, zoals het opgegraven exemplaar in Castellum Hoge Woerd, waren ze niet geschikt. Verhagen stelde dat een serie verbindingskanalen tussen de plassen een aannemelijk alternatief kan zijn geweest. Die zogenaamde Drususgrachten zouden dan later door natuurlijk verloop zijn gaan meanderen. In combinatie met het droogvallen en droogleggen van de meren heeft dat uiteindelijk geresulteerd in de loop van de Vecht.

Grondmonsters genomen tijdens uitgebreid veldwerk tussen Overmeer en Nigtevecht duiden  inderdaad op een rechtere oorsprong van dat traject van de Vecht. Hoewel definitief bewijs moeilijk te geven is, zijn er aannemelijke redenen om de oorsprong van de Vecht als Drususgracht serieus te nemen. Een intrigerende gedachte!

------------------------------------------------------------ 

Terugblik Algemene Ledenvergadering 16 september 2021
De ALV in de Sint Nicolaas kerk in Vreeland werd dit jaar gekenmerkt door een relatief sober jaarverslag over 2020. Waar we gewoonlijk kun nen terugblikken op een jaar met een keur aan activiteiten, was 2020 - door de corona beperkingen- helaas wat mager. Het samenstellen van nieuwsbrieven en Vechtkronieken kon gelukkig wel doorgang vinden en daarmee en daardoor werden de leden geïnformeerd over historische wetenswaardigheden. Het ledenbestand laat voor het eerst in jaren een kleine daling zien. Voor het bestuur een aanknopingspunt om ledenwerving en behoud voor de komende periode hoog op de agenda te zetten. Financieel gezien was 2020 een stabiel jaar met overzichtelijke inkomsten en uitgaven. De kascommissie sprak lovende woorden uit voor het gevoerde financieel beleid. Een belangrijk agendapunt vormde de bestuurssamenstelling.

Liefst 3 bestuursleden vergaderden op 16 september jl. voor de laatste keer. Het formele afscheid ging gepaard met dankwoorden en overhandiging van mooie boeketten. De scheidende bestuursleden Maarten Bootsma, Wouter Pijzel en Gerrie Thijs én de aantredende bestuursleden Micha Cluysenaer, Janneke Kolijn en Juke van Niekerk laten in deze nieuwsbrief van zich horen. Het was fijn om te merken dat de leden weer enthousiast deelnamen aan de vergadering en de daarop aansluitende lezing. In totaal waren er zo’n vijftig personen aanwezig in Vreeland.

Na afloop van de ALV verzorgde Juliette Jonker-Duynstee de lezing ‘Thuis heb ik nog een ansichtkaart’. Dit is de titel van het boek dat zij samen met Edward Munnig Schmidt maakte op verzoek van hun vriend Anthony Lisman, die het door zijn vroegtijdig overlijden zelf niet kon maken. Velen zullen de tekst van boek herkennen als het begin van het onvergetelijke lied ‘Het dorp’ van Wim Sonneveld.  Het lied ademt de sfeer van nostalgie naar en transitie van het begin van de twintigste eeuw, de periode die in dit boek belicht wordt met zo’n 400 prentbriefkaarten uit de collectie van Lisman. Tijdens de lezing reisden de aanwezigen in vogelvlucht door het boek, waarbij Juliette bij menig foto een interessante toelichting wist te geven.

------------------------------------------------------------ 

Open Monumentendag 11 en 12 september 2021
Open Monumentendag 2021 was zeer succesvol voor de Stichtse Vecht.
Dit jaar werden er 5850 bezoekers geteld (Arnhem had er 5.000)
Loenen aan de Vecht had procentueel de meeste bezoekers ontvangen nl. 
Loenen: 1731 (11 monumenten)
Breukelen: 1390 (18 monumenten)
Maarssen 2729 (18 monumenten)

De nieuwe aanpak van de publiciteit door de OMD-commissie– dit jaar een bijlage bij de VAR van 8 pagina’s en de vele aanvullingen op de website van OMD- heeft dit jaar zeker tot een succes gemaakt. De OMD-website blijft daarom het hele jaar toegankelijk, www.openmonumentendag.nl Vreeland was dit jaar het speerpunt en er waren meerdere monumenten/erfgoed open, zoals “Buitenplaats Vreedenhorst”, “de Kaas- IJsboerderij de Willigen” en als varend erfgoed de tjalk “de Exempel”. Rondom de Sint Nicolaas Kerk waren kinderspelen etc. georganiseerd door de vrijwilligers van de Oranjevereniging. In Nieuwersluis was voor het eerst “Hofstede Sterreschans” geopend voor bezoek (80 bezoekers).

Tot slot heeft de Vriendenloterij de sponsoring van Open Monumentendag overgenomen van de Bankgiro Loterij en zal ook als zodanig zichtbaar zijn voor de volgende OMD-dagen.

------------------------------------------------------------ 

Bezoek Loenderveense Poldermolen en Loenderveense plas 25 september 2021
Bezoek aan de Loenderveense poldermolen met aansluitend de vaartocht op de mooie Loenderveense plas. Het weer was prachtig en iedereen heeft genoten van de achtergrondverhalen over het ontstaan van de legakkers, de aanwezigheid van de vele soorten vogels en de weidse uitzichten.


Winnaar van de Bronzen Troffel
De Bronzen Troffel, die ieder jaar beschikbaar wordt gesteld door de Gemeente Stichtse Vecht, is dit jaar gewonnen door Inge van de Ven, eigenaar van Hotel Flora Batava in Nieuwersluis. Dit historische pand heeft een mooie, lange geschiedenis van buitenplaats Vijverhof naar RIVM-onderzoeksinstituut tot aan het huidige hotel Flora Batava. De activiteitencommissie heeft inmiddels contact gelegd om een lezing te organiseren over de geschiedenis en de wederopbouw en verbouwing tot hotel van dit schitterende pand. De activiteitencommissie streeft ernaar om deze lezing te houden in het voorjaar van 2022. In een volgende Nieuwsbrief volgt nadere info.

------------------------------------------------------------ 

Bezoek Castellum, Hogewoerd
Op 9 oktober jl. waren 14 belangstellenden aanwezig bij de eerder uitgestelde excursie naar het Castellum. De heer Krijn van Stuyvenberg, was onze gids en nam ons mee terug in de geschiedenis, naar het Romeinse schip uit 119 n.C., opgegraven in 2003 in de Rijnoever. Hij heeft zich verdiept in de Romeinen en is bewonderaar van hun gebouwen, werktuigen, geneeskunde en oorlogstactieken. Hij besprak de technieken en de werktuigen, gebruikt bij de bouw van het schip. Ook de goederen die vervoerd werden, werden besproken. Tot slot maakten we een rondgang door het Castellum, de herbouw van een Romeins fort met o.a. het badhuis, de wachttoren en het museum. Dit museum is zeker de moeite waard om te bezoeken.  www.castellumhogewoerd.nl

------------------------------------------------------------ 

Vrijwilligersbijeenkomst in Nieuwersluis
Jaarlijks organiseert het bestuur een ‘dank je wel bijeenkomst’ voor de vrijwilligers die deel uitmaken van de werkgroepen binnen de HKL. Aangezien we dit vorig jaar moesten annuleren, pakten we op 25 september jl. wat grootser uit met een geanimeerde en informele BBQ in het Fort in Nieuwersluis. De werkplek van onze nieuwe voorzitter Juke van Niekerk en dus een mooie aanleiding om haar aan het woord te laten voor een korte kennismaking en toelichting op haar werkzaamheden. Aangezien het een stralende herfstdag was, werd deze gelegenheid tevens aangegrepen om een nieuwe fotoserie te maken van het bestuur en de individuele bestuursleden ten behoeve van de HKL-website. Bij uitzondering was fotograaf Maarten Bootsma dit keer ‘in actie’ zelf in beeld.